ನವದೆಹಲಿ : ಪ್ರತಿ ವರ್ಷ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 29 (September 29) ರಂದು ವಿಶ್ವದಾದ್ಯಂತ ‘ವಿಶ್ವ ಹೃದಯ ದಿನ’ವನ್ನು (World Heart Day) ಆಚರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಹೃದಯ ಸಂಬಂಧಿ ಕಾಯಿಲೆಗಳು, ಅವುಗಳ ತಡೆಗಟ್ಟುವಿಕೆ ಹಾಗೂ ಅವು ಜಾಗತಿಕವಾಗಿ ಬೀರುತ್ತಿರುವ ದುಷ್ಪರಿಣಾಮಗಳ ಕುರಿತು ಜನಸಾಮಾನ್ಯರಲ್ಲಿ ಅರಿವು ಮೂಡಿಸುವುದು ಈ ದಿನದ ಪ್ರಮುಖ ಉದ್ದೇಶವಾಗಿದೆ.
1999 ರಲ್ಲಿ ವಿಶ್ವ ಹೃದಯ ಒಕ್ಕೂಟ (WHF) ಮತ್ತು ವಿಶ್ವ ಆರೋಗ್ಯ ಸಂಸ್ಥೆ (WHO) ಜಂಟಿಯಾಗಿ ಈ ವಿಶೇಷ ದಿನದ ಸ್ಥಾಪನೆಯನ್ನು ಘೋಷಿಸಿದವು. 1997 ರಿಂದ 1999 ರವರೆಗೆ WHF ಅಧ್ಯಕ್ಷರಾಗಿದ್ದ ಆಂಟೋನಿ ಬೇಸ್ ಡಿ ಲೂನಾ ಅವರ ಪರಿಕಲ್ಪನೆಯಲ್ಲಿ ಈ ವಾರ್ಷಿಕ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮ ಆರಂಭವಾಯಿತು. ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ತಿಂಗಳ ಕೊನೆಯ ಭಾನುವಾರದಂದು ಇದನ್ನು ಆಚರಿಸಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ಅದರಂತೆ ಮೊದಲ ಆಚರಣೆ 2000 ನೇ ಇಸವಿಯ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 24 ರಂದು ನಡೆಯಿತು. ನಂತರ 2011 ರಿಂದ ಪ್ರತಿ ವರ್ಷ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 29 ನ್ನು ನಿಗದಿತ ದಿನವನ್ನಾಗಿ ಆಚರಿಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ.
ಮಾರಕ ಹೃದ್ರೋಗ ಮತ್ತು ಬಡ ದೇಶಗಳ ಮೇಲಿನ ತೀವ್ರ ಹೊರೆ
ಜಾಗತಿಕ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಸಂಭವಿಸುವ ಸಾವುಗಳಿಗೆ ಹೃದಯರಕ್ತನಾಳದ ಕಾಯಿಲೆಗಳೇ ಪ್ರಮುಖ ಕಾರಣವಾಗಿವೆ. 2000 ರ ದಶಕದ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಪ್ರಪಂಚದಾದ್ಯಂತ ಪ್ರತಿ ವರ್ಷ ಸುಮಾರು 1.7 ಕೋಟಿ ಜನರು ಇಂತಹ ಕಾಯಿಲೆಗಳಿಂದ ಮೃತಪಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ. ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಬಹುತೇಕ ಸಾವುಗಳು ಪರಿಧಮನಿಯ ಕಾಯಿಲೆ ಅಥವಾ ಪಾರ್ಶ್ವವಾಯುವಿನಿಂದ ಸಂಭವಿಸಿವೆ. ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಜಡ ಜೀವನಶೈಲಿ ಹೆಚ್ಚಾಗಿರುವ ಮುಂದುವರಿದ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಈ ಸಮಸ್ಯೆ ಹೆಚ್ಚು ಎಂದು ಭಾವಿಸಲಾಗಿದ್ದರೂ, ವಾಸ್ತವದಲ್ಲಿ ಶೇಕಡಾ 80 ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಸಾವುಗಳು ಕಡಿಮೆ ಮತ್ತು ಮಧ್ಯಮ ಆದಾಯದ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಶೀಲ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳಲ್ಲೇ ಸಂಭವಿಸುತ್ತಿವೆ. ಕಳಪೆ ಆಹಾರ ಪದ್ಧತಿ, ವ್ಯಾಯಾಮದ ಕೊರತೆ ಮತ್ತು ಧೂಮಪಾನದಂತಹ ಸುಲಭವಾಗಿ ತಿದ್ದಿಕೊಳ್ಳಬಹುದಾದ ಅಂಶಗಳೇ ಹೃದ್ರೋಗಕ್ಕೆ ಪ್ರಮುಖ ಕಾರಣಗಳಾಗಿವೆ. ಸೂಕ್ತ ಆರೋಗ್ಯ ಸೌಲಭ್ಯಗಳ ಕೊರತೆಯಿರುವ ದೇಶಗಳಲ್ಲೂ ಜೀವನಶೈಲಿ ಬದಲಾವಣೆಯ ಮೂಲಕ ಇವುಗಳನ್ನು ತಡೆಗಟ್ಟಲು ಸಾಧ್ಯವಿದೆ. ಜೊತೆಗೆ ಈ ರೋಗಗಳು ಚಿಕಿತ್ಸಾ ವೆಚ್ಚ ಹಾಗೂ ಕೆಲಸದ ಸಾಮರ್ಥ್ಯದ ಕುಂಠಿತದಿಂದಾಗಿ ಆಯಾ ದೇಶಗಳ ಆರ್ಥಿಕತೆಯ ಮೇಲೂ ಭಾರಿ ಹೊಡೆತ ನೀಡುತ್ತಿವೆ.
ವಿಶ್ವಾದ್ಯಂತ ಹರಡುತ್ತಿರುವ ಜಾಗೃತಿ ಮತ್ತು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳು
ಸರ್ಕಾರೇತರ ಸಂಸ್ಥೆಯಾಗಿರುವ ವಿಶ್ವ ಹೃದಯ ಒಕ್ಕೂಟವು ಪ್ರತಿ ವರ್ಷ ಈ ಅಭಿಯಾನವನ್ನು ಮುನ್ನಡೆಸುತ್ತಿದ್ದು, ಜನರಲ್ಲಿ ಅರಿವು ಮೂಡಿಸಲು ವಾರ್ಷಿಕ ಧ್ಯೇಯವಾಕ್ಯವನ್ನು (Theme) ಪ್ರಕಟಿಸುತ್ತದೆ. ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಭಾಷಣಗಳು, ಪಾಡ್ಕ್ಯಾಸ್ಟ್ಗಳು, ಪೋಸ್ಟರ್ಗಳು ಮತ್ತು ಕರಪತ್ರಗಳ ಮೂಲಕ ಹೃದ್ರೋಗ ತಡೆಗಟ್ಟುವ ಮಾರ್ಗಗಳನ್ನು ಜನರಿಗೆ ತಲುಪಿಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ. ಇದರ ಅಂಗವಾಗಿ ಓಟ, ನಡಿಗೆ, ಸಂಗೀತ ಕಛೇರಿಗಳು, ನಿಧಿ ಸಂಗ್ರಹಣೆ, ಕ್ರೀಡಾ ಕೂಟಗಳು ಹಾಗೂ ಉಚಿತ ಆರೋಗ್ಯ ತಪಾಸಣಾ ಶಿಬಿರಗಳನ್ನು ಆಯೋಜಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇದಲ್ಲದೆ, ವೈದ್ಯಕೀಯ ಸಂಘಟನೆಗಳು ಮತ್ತು ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸಂಶೋಧನಾ ಸಂಸ್ಥೆಗಳ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಸಭೆಗಳು ಕೂಡ ನಡೆಯುತ್ತವೆ. ಪ್ರಸ್ತುತ 90 ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ದೇಶಗಳು ಈ ಆಚರಣೆಯಲ್ಲಿ ಪಾಲ್ಗೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದು, ರೋಗದ ತೀವ್ರತೆಯಿರುವ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಶೀಲ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳಿಗೂ ಈ ಆರೋಗ್ಯ ಮಾಹಿತಿಯು ಪರಿಣಾಮಕಾರಿಯಾಗಿ ತಲುಪುತ್ತಿದೆ.
ವಾರ್ಷಿಕ ಧ್ಯೇಯವಾಕ್ಯಗಳ ಮೂಲಕ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ವಿಷಯಗಳತ್ತ ಗಮನ
ಪ್ರತಿ ವರ್ಷ ನಿಗದಿಪಡಿಸುವ ಧ್ಯೇಯವಾಕ್ಯವು ಆ ವರ್ಷದ ಜಾಗೃತಿ ಅಭಿಯಾನದ ಮುಖ್ಯ ಗುರಿಯನ್ನು ಬಿಂಬಿಸುತ್ತದೆ. 2000 ರಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಮೊದಲ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಕ್ಕೆ “ದೈಹಿಕ ಚಟುವಟಿಕೆ” (Physical Activity) ಎಂಬ ಧ್ಯೇಯವಾಕ್ಯವನ್ನು ಇಡಲಾಗಿತ್ತು. ಅದೇ ರೀತಿ ಮಹಿಳೆಯರಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಹೃದ್ರೋಗಗಳ ಕುರಿತು ಜಾಗೃತಿ ಮೂಡಿಸಲು 2003 ರಲ್ಲಿ “ಮಹಿಳೆಯರು ಮತ್ತು ಹೃದ್ರೋಗ” ಹಾಗೂ ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬರೂ ತಮ್ಮ ಆರೋಗ್ಯದ ಅಪಾಯಕಾರಿ ಅಂಶಗಳನ್ನು ಗುರುತಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಪ್ರೇರೇಪಿಸುವ ಉದ್ದೇಶದಿಂದ 2008 ರಲ್ಲಿ “ನಿಮ್ಮ ಅಪಾಯವನ್ನು ಅರಿಯಿರಿ!” ಎಂಬ ವಿಷಯಗಳೊಂದಿಗೆ ಅಭಿಯಾನ ನಡೆಸಲಾಗಿತ್ತು. ಈ ಮೂಲಕ ಪ್ರತಿ ವರ್ಷವೂ ವಿಭಿನ್ನ ಹಾಗೂ ಮಹತ್ವದ ಆರೋಗ್ಯ ವಿಚಾರಗಳತ್ತ ಜನರ ಗಮನ ಸೆಳೆಯಲಾಗುತ್ತಿದೆ.
