ಮರಣವು ಮಾನವ ಜೀವನದ ಅನಿವಾರ್ಯ ಸತ್ಯವಾಗಿದ್ದು, ಇದನ್ನು ಯಾರೂ ತಪ್ಪಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ಮರಣದ ಬಗ್ಗೆ ಇರುವ ಭಯ ಮತ್ತು ಕುತೂಹಲ ಮಾನವರಲ್ಲಿ ಸದಾ ಇರುತ್ತದೆ. ಪುರಾಣಗಳು ಮತ್ತು ಧಾರ್ಮಿಕ ನಂಬಿಕೆಗಳ ಪ್ರಕಾರ, ವ್ಯಕ್ತಿಯ ಮರಣಕ್ಕೂ ಮೊದಲು ಕೆಲವು ಮುನ್ಸೂಚನೆಗಳು ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ.
ಹಿಂದೂ ಧಾರ್ಮಿಕ ಗ್ರಂಥಗಳಲ್ಲಿ ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಗರುಡ ಪುರಾಣ ಮತ್ತು ವೇದಗಳಲ್ಲಿ ಮರಣದ ಪೂರ್ವ ಲಕ್ಷಣಗಳ ಕುರಿತು ಉಲ್ಲೇಖಗಳಿವೆ. ಮರಣದ ದೇವರಾದ ಯಮ ಕೆಲವೊಂದು ಸೂಚನೆಗಳ ಮೂಲಕ ಜೀವಿಯ ಅಂತ್ಯದ ಸಮಯ ಸಮೀಪಿಸುತ್ತಿದೆ ಎಂಬ ಸಂದೇಶ ನೀಡುತ್ತಾನೆ ಎಂಬ ನಂಬಿಕೆ ಇದೆ.
ಶಾಸ್ತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಉಲ್ಲೇಖವಾಗಿರುವ ಕೆಲವು ಲಕ್ಷಣಗಳ ಪ್ರಕಾರ, ಮರಣದ ಸಮೀಪದಲ್ಲಿರುವ ವ್ಯಕ್ತಿಗೆ ವಿಚಿತ್ರ ಅನುಭವಗಳು ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳಬಹುದು. ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ಸತ್ತವರನ್ನು ಕಾಣುವುದು, ನೆರಳು ಕಾಣಿಸದಿರುವುದು, ಕನ್ನಡಿಯಲ್ಲಿ ಸ್ವಂತ ಮುಖದ ಬದಲು ಬೇರೆ ಮುಖ ಕಾಣಿಸುವುದು ಇತ್ಯಾದಿ ಘಟನೆಗಳು ಉಲ್ಲೇಖಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ. ಕೆಲವರಲ್ಲಿ ಇಂದ್ರಿಯಗಳ ಕಾರ್ಯಕ್ಷಮತೆ ಕುಗ್ಗುವುದು, ಕಣ್ಣುಗಳ ಬಣ್ಣ ಬದಲಾಗುವುದು ಹಾಗೂ ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ವಿಚಿತ್ರ ಆಲೋಚನೆಗಳು ಮೂಡುವುದು ಕೂಡ ಲಕ್ಷಣಗಳೆಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ.
ಕೆಲವರು ಆಕಾಶದ ಬಣ್ಣದಲ್ಲಿ ಬದಲಾವಣೆ ಕಾಣುವುದು ಅಥವಾ ಅಸಹಜ ವಾಸನೆ ಅನುಭವಿಸುವುದು ಮುಂತಾದ ಅನುಭವಗಳನ್ನು ಹೊಂದಬಹುದು ಎಂಬ ನಂಬಿಕೆ ಇದೆ. ಮರಣಕ್ಕೂ ಮುನ್ನ ವ್ಯಕ್ತಿಯ ವರ್ತನೆಯಲ್ಲಿ ಬದಲಾವಣೆ ಕಂಡುಬರುವುದು, ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಅತಿಯಾದ ಸಂತೋಷ ಅಥವಾ ಭಾವನಾತ್ಮಕತೆ ಹೆಚ್ಚಾಗುವುದು ಕೂಡ ಒಂದು ಸೂಚನೆ ಎಂದು ಪುರಾಣಗಳು ವಿವರಿಸುತ್ತವೆ.ಆದರೆ, ಈ ಎಲ್ಲಾ ಲಕ್ಷಣಗಳು ಧಾರ್ಮಿಕ ನಂಬಿಕೆಗಳ ಆಧಾರಿತವಾಗಿದ್ದು, ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಇದಕ್ಕೆ ದೃಢವಾದ ಸಾಕ್ಷ್ಯಗಳಿಲ್ಲ ಎಂದು ತಜ್ಞರು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ. ಆರೋಗ್ಯದಲ್ಲಿ ಬದಲಾವಣೆಗಳು ಕಂಡುಬಂದಲ್ಲಿ ವೈದ್ಯರನ್ನು ಸಂಪರ್ಕಿಸುವುದು ಮುಖ್ಯ ಎಂದು ಸಲಹೆ ನೀಡಲಾಗಿದೆ.
ಒಟ್ಟಾರೆ, ಮರಣದ ಕುರಿತ ಈ ನಂಬಿಕೆಗಳು ಮಾನವ ಜೀವನದ ಅಸ್ಥಿರತೆಯನ್ನು ನೆನಪಿಸುವುದರ ಜೊತೆಗೆ, ಜೀವನವನ್ನು ಸಾರ್ಥಕವಾಗಿ ನಡೆಸುವ ಅಗತ್ಯತೆಯನ್ನು ಒತ್ತಿಹೇಳುತ್ತವೆ.
